Najveće naselje pećinskih kuća u Evropi: Hiljade ljudi i dalje živi pod zemljom, a računi za struju su im znatno niži

Na prvi pogled deluje kao da su po brdima južne Španije nasumično razbacani beli dimnjaci. Krovova gotovo da nema, a ulazi u kuće skrivaju se u padinama.

Guadiks se nalazi u španskoj pokrajini Granada, oko 50 kilometara severoistočno od istoimenog grada. Smatra se jednim od najstarijih naselja u Španiji, ali je širom Evrope poznat po četvrti Bario de las Kuevas, najvećem naselju pećinskih kuća na kontinentu.

Procenjuje se da se u ovom delu grada nalazi oko 2.000 kuća ukopanih u zemlju, u kojima živi približno 4.000 stanovnika. S obzirom na to da Guadiks ima nešto više od 20.000 stanovnika, veliki broj njih svakodnevni život provodi, doslovno, ispod zemlje.

Domovi nastali iz potrebe za opstankom

Istorija ovih neobičnih kuća seže u kraj 15. veka. Nakon pada Granade 1492. godine i završetka mavarske vlasti na Pirinejskom poluostrvu, deo prognanog stanovništva utočište je pronašao u okolnim brdima.

U mekoj steni počeli su da kopaju jednostavne nastambe, skrivene od vlasti. Posle pobune Moriska 1568. godine i njihovog kasnijeg progona iz Španije početkom 17. veka, mnogi su upravo u tim pećinama pronašli spas. Vremenom su privremena skloništa prerasla u porodične domove koji su opstali do danas.

Savremeni stanovi ispod zemlje

Iako izgledaju kao pećine, današnje kuće u Guadiksu imaju sve pogodnosti modernog života. Opremljene su vodovodom, električnom energijom, internetom, kuhinjama, kupatilima i svim savremenim aparatima, uključujući mašine za pranje veša i sudova.

Mnogi vlasnici uredili su dvorišta, terase, a pojedini čak imaju i privatne bazene.

Klima-uređaji ovde gotovo da nisu potrebni

Najveća prednost ovih neobičnih domova jeste prirodna izolacija.

Zemlja koja ih okružuje održava temperaturu između 18 i 20 stepeni Celzijusa tokom cele godine. Dok leti u Andaluziji temperature često prelaze 40 stepeni, unutrašnjost kuća ostaje prijatno sveža. Zimi, s druge strane, stene zadržavaju toplotu, pa je potreba za grejanjem minimalna.

Zahvaljujući tome, stanovnici troše znatno manje energije nego u klasičnim kućama. Jedan lokalni vodič kaže da su mu računi za energiju gotovo dvostruko niži nego u standardnim stambenim objektima, što ovakav način gradnje čini izuzetno privlačnim u vreme visokih cena električne energije.

Omiljena lokacija filmskih producenata

Neobičan izgled Guadiksa već decenijama privlači i filmsku industriju.

Pejzaži ovog grada poslužili su kao scenografija za brojne poznate filmove, među kojima su "Doktor Živago", "Dobar, loš, zao", "Bilo jednom na Divljem zapadu" i "Indijana Džons i poslednji krstaški pohod".

Turisti mogu da iskuse život pod zemljom

Posetioci danas imaju priliku da provedu noć u pećinskim kućama, jer su mnoge pretvorene u apartmane i hotele.

U centru grada nalazi se i interpretacioni centar smešten u pećini, gde se može videti kako je nekada izgledao život pod zemljom, dok se sa vidikovca Mirador de la Magdalena pruža panoramski pogled na stotine belih dimnjaka koji vire iz brda, sa planinskim masivom Sijera Nevade u pozadini.

Guadiks je tako postao jedinstven spoj istorije, tradicije i održivog načina stanovanja, pokazujući da rešenja stara nekoliko vekova i danas mogu biti iznenađujuće praktična.

(M.A./EUpravo zato/putnikofer.hr)