- Belgija je usvojila zakon koji policiji, uz odobrenje sudije, omogućava ulazak u domove određenih stranaca radi sprovođenja naloga za napuštanje zemlje.
- U Nemačkoj su nasilni incidenti posle protesta mladih pokrenuli novu raspravu o integraciji, migrantskom poreklu počinilaca i bezbednosti na ulicama.
Dok Belgija uvodi mogućnost pretresa domova određenih stranih državljana koji odbijaju da napuste zemlju, u Nemačkoj se nakon nasilnih incidenata tokom protesta mladih zaoštrava rasprava o integraciji, migrantskom poreklu počinilaca i bezbednosti na ulicama.
Događaji u dve zemlje ponovo su otvorili pitanje odnosa evropskih država prema migracijama, ali i granica između zaštite javnog reda, državnih ovlašćenja i osnovnih ljudskih prava.
Belgijski parlament usvojio je 6. novembra kontroverzni zakon koji omogućava policiji da, uz odobrenje istražnog sudije, uđe u privatne domove radi privođenja određenih stranih državljana protiv kojih je izdat izvršni nalog za napuštanje zemlje.
Mera se odnosi na osobe koje odbijaju da sarađuju u postupku povratka i za koje postoje osnovi za procenu da predstavljaju opasnost po javni red ili nacionalnu bezbednost.
Sam boravak bez regulisanih dokumenata nije dovoljan da bi se neko našao u kategoriji na koju se zakon odnosi.
Zakon je deo šire politike desno orijentisane koalicije premijera Barta De Vevera, usmerene na ograničavanje migracija i povećanje broja udaljenja iz zemlje.
Prema usvojenom tekstu, za ulazak u privatni dom neophodno je prethodno odobrenje istražnog sudije, a u postupku mora da učestvuje i službenik belgijske Kancelarije za strance. Pretresi mogu da se obavljaju u periodu od pet ujutru do devet uveče.
Usvajanju zakona prethodili su protesti širom Belgije. Oko 3.000 ljudi formiralo je u sredu uveče ljudski lanac oko briselske Palate pravde, dok je više od 50 drugih demonstracija i okupljanja organizovano u gradovima širom zemlje.
Organizacije za ljudska prava i pravnici oštro su se protivili predlogu, upozoravajući da bi omogućavanje ulaska u privatne domove radi sprovođenja migracione politike moglo da ugrozi ustavna prava i pravo na privatnost. Amnesti internešenel pozvao je poslanike da odbace zakon, uz upozorenje da bi njegove posledice mogle da pogode i osobe koje pružaju smeštaj i pomoć migrantima bez regulisanog boravka.
Belgijska vlada, s druge strane, brani meru kao instrument za efikasnije sprovođenje odluka o napuštanju zemlje u slučajevima kada osobe predstavljaju opasnost po javni red ili nacionalnu bezbednost.
Nemačka: Nasilje otvorilo raspravu o migrantskom poreklu počinilaca
Dok je u Belgiji u središtu rasprave proširenje ovlašćenja države u sprovođenju migracione politike, u Nemačkoj su nasilni incidenti nakon protesta mladih pokrenuli polemiku o integraciji, migracijama i odgovornosti za nasilje, prenosi DW.
U Frankfurtu je 31. oktobra došlo je do ozbiljnih nereda nakon uglavnom mirnih demonstracija inicijative "Gen Z regelt", odnosno "Generacija Z rešava". Protesti su organizovani u više od 30 nemačkih gradova, a zahtevi mladih odnosili su se na bolje finansiranje obrazovanja, pristupačniji život, zaštitu klime i veće učešće mladih u odlučivanju o njihovoj budućnosti.
Nakon događaja u Frankfurtu otvorena je politička rasprava o poreklu počinilaca i ulozi integracije u nastanku nasilja.
Ministar unutrašnjih poslova Nemačke Aleksandar Dobrint izjavio je da su mirne demonstracije predveče preuzele levičarske grupe sklone nasilju i izgrednici migrantskog porekla.
Njegov kolega iz pokrajine Hesen Roman Pozek rekao je da većina uhapšenih ima nemačko državljanstvo, ali da su među počiniocima preovlađivale osobe migrantskog porekla.
Pozek je, prema sopstvenim procenama, govorio o grupi od oko 1.000 do 1.500 izgrednika, dok je policija u Frankfurtu saopštila da je u početnoj fazi identifikovala 54 osobe za koje postoji sumnja da su počinile krivična dela.
Kancelar Fridrih Merc podržao je ocene svog ministra, navodeći da se one zasnivaju na zapažanjima istražnih organa i pripadnika službi na terenu, kao i na snimcima nereda. Najavio je oštar obračun sa počiniocima nasilja, poručujući da za napade na policiju i spasilačke službe i pljačkanje prodavnica neće biti tolerancije.
Ipak, takvo tumačenje nije naišlo na jedinstvenu podršku unutar vladajuće koalicije. Savezni ministar odbrane Boris Pistorijus iz Socijaldemokratske partije Nemačke (SPD) osudio je nasilje, ali je istovremeno doveo u pitanje upotrebu izraza "migrantske grupe", ukazujući na to da mnogi ljudi migrantskog porekla već generacijama žive u Nemačkoj i imaju njeno državljanstvo.
Sličan stav iznela je i poverenica nemačke vlade za integraciju Natali Pavlik, upozoravajući da paušalno pripisivanje nasilja migrantskom miljeu može da stigmatizuje čitave zajednice, uključujući i ljude čiji su pripadnici mirno demonstrirali ili bili na dužnosti u policiji i spasilačkim službama.
Pavlik je, međutim, naglasila da se eventualni problemi integracije, nedostatak perspektive i iskustva isključenosti ne smeju izbegavati ukoliko istrage pokažu da su određene grupe bile posebno zastupljene među počiniocima.
Prema podacima nemačkog Saveznog zavoda za statistiku, oko 31 odsto stanovništva Nemačke ima migrantsko poreklo. Pod tim se podrazumeva da je osoba sama ili bar jedan od njenih roditelja rođena bez nemačkog državljanstva. U Frankfurtu taj udeo prelazi polovinu stanovništva.
Rasprava se proširila i na pravo na okupljanje, nakon što je ministar unutrašnjih poslova Hesena pomenuo mogućnost zabrane narednih protesta inicijative "Gen Z regelt". Organizatori su, međutim, odbacili odgovornost za nasilje i ogradili se od izgrednika.
Bezbednost, integracija i ljudska prava u centru evropske debate
Događaji u Belgiji i Nemačkoj pokazuju različite dimenzije evropske rasprave o migracijama i bezbednosti, smatraju stručnjaci.
Dok belgijska vlada nastoji da poveća efikasnost sprovođenja odluka o napuštanju zemlje, proširujući mogućnosti za ulazak policije u privatne domove pod zakonom utvrđenim uslovima, u Nemačkoj se vodi rasprava o tome kako se suočiti sa nasiljem i mogućim problemima integracije, a da se pritom ne stigmatizuju čitave društvene grupe.
U oba slučaja u središtu su pitanja bezbednosti, odgovornosti države i zaštite osnovnih prava, ali se odgovori traže na različite načine - kroz promenu zakonskih ovlašćenja u Belgiji i političku raspravu o integraciji i društvenoj koheziji u Nemačkoj.
(EUpravo zato.rs)
